در شب دوازدهم ماه ربیع الثانی سال ۱۱۵۵ هجری قمری برابر سال ۱۱۱۲ خورشیدی، در صحرای ترکمان (ولایت استرآباد) که ستارهای دنبالهدار در آن شب طلوع کرده بود محمدحسن خان رئیس طایفه «اشاقه باش» از ایل قاجار (پدر آقامحمدخان قاجار) از استرآباد به صحرای ترکمان و محل سکونت طایفه خود برگشت. آقا محمدخان، در ساعات بعد از نیمه شب به دنیا آمد و در همان شب بر اثر بارش شدید باران و جاری شدن سیل، طایفه اشاقه باش گرفتار سیل شد و خسارات و مشکلات بسیاری برای محمدحسن خان و طایفه او به وجود آمد…
رمان «خواجه تاجدار» نخستین بار در دههٔ ۱۳۳۰ خورشیدی به صورت پاورقی در مجلهٔ «اطلاعات هفتگی» منتشر شد و با استقبال گستردهٔ مخاطبان روبهرو شد. پس از آن، این رمان به صورت کتاب منتشر شد و بارها تجدید چاپ گردید. محبوبیت این کتاب به حدی بود که در سالهای بعد، اقتباسهای نمایشی و رادیویی متعددی از آن صورت گرفت.
بازخوردها نسبت به این رمان، به ویژه از سوی منتقدان ادبی و تاریخدانان، متفاوت بوده است. برخی از منتقدان، به قلم روان و جذاب ذبیحالله منصوری و توانایی او در خلق فضاهای تاریخی و شخصیتهای داستانی اشاره کردهاند. با این حال، برخی دیگر از منتقدان، به عدم تطابق وقایع تاریخی با واقعیت و تخیلپردازی بیش از حد نویسنده انتقاد کردهاند.همچنین، برخی از مورخان، به تحریف وقایع تاریخی و ارائهٔ تصویری غیرواقعی از آقامحمدخان قاجار اعتراض کردهاند.

نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.